21/07/2025
Soms kom je in Purmerend dingen tegen waarvan je denkt, hé wat leuk, dat wist ik niet. Regelmatig plaatst deze site ‘Terugblikken’, verhalen over de stad en haar bewoners, door Piet Jonker, redacteur/fotograaf van weidevenner.nl en auteur van een aantal boeken over Purmerend in het verleden. Voor de rubriek ‘Kunst en andere zaken’ komt hij deze keer terecht bij een kunstwerk op hoogte, de koeienkop aan de gevel van het pand op de hoek Dubbele Buurt/Kalversteeg.
In Purmerend zijn veel kunstwerken te vinden, maar voor sommigen moet je omhoog kijken. Bijvoorbeeld voor de ‘koeienkop’ op twee hoog aan de gevel van appartementengebouw Graaf van Egmond, die uitkijkt op de Koemarkt. Het beeld, genaamd Koe, is gemaakt door kunstenares Jans van Baarsen, bekend van vele mooie kunstwerken, onder andere Ootje, De Bap, De Visserman en Klaassie en Klaassie in Volendam.
Koeienkop
Onlangs is in Purmerend bij een nieuw bouwproject een tijdcapsule begraven, maar ongeveer vijfentwintig jaar geleden is dat in de binnenstad ook het geval. Bij de bouw van Graaf van Egmond bedenkt aannemer C. Koning dat het wel leuk zou zijn om vast te leggen hoe architect N. Boparai, wethouder Hans Engels en hijzelf denken dat Purmerend er vijfendertig jaar later uit zal zien. De tijdcapsule wordt in een kluis in de muur gemetseld en afgedekt met het bronzen beeld van de koeienkop ter herinnering aan de verdwenen veemarkt. De sleutel van de kluis gaat naar notaris J. Schmal die in 2036 de tijdcapsule zal openen.
Gesloopt en herbouwd
In 1900 staat op die plek Logement en café-restaurant De Veehandel. Rond 1920 wordt het pand gesloopt en komt er de Nationale Bank, later de NMB onder architectuur van Jan Plas sr. In 1964 wordt het pand, samen met de zaak van bakker De Ruig verbouwd tot nieuw kantoorgebouw voor de NMB-ING bank. Na een aantal jaren leegstand wordt de zaak verkocht aan C. Koning BV in Volendam, gesloopt en herbouwd als Graaf van Egmond.
Rechts-Logement-en-cafe-De-Veehandel.
Verdwenen markten
Het gebouw is vernoemd naar Graaf Jan van Egmond, bijnaam ‘Manke Jan’, gehuwd met Magdalena van Waardenburg en stadhouder van Holland, die Purmerend op 21 april 1484 marktrechten verleent voor het houden van twee jaarmarkten en een weekmarkt. In 1984 wordt het verlenen van de marktrechten groots herdacht, maar veel markten zoals de kippenmarkt, kaasmarkt, augurkenmarkt, konijnenmarkt, varkensmarkt, schapenmarkt, botermarkt, paardenmarkt, vismarkt en veemarkt zijn behoudens een aantal wijkmarkten, een besloten veemarkt en uitgeklede dinsdagmarkt in het centrum, verdwenen.
Bronzen koeien
De Koe van kunstenares Jans van Baarsen blijft voorlopig rustig uitkijken op een Koemarkt met bronzen in plaats van echte koeien. Over elf jaar wordt de tijdcapsule geopend en weten we hoe wethouder Hans Engels, aannemer C. Koning en architect N. Boparei toen dachten hoe Purmerend er in 2036 uit zal uitzien.
Graaf Jan van Egmond.
Nederlandsche Middenstandsbank 1964.
Wilt u op de hoogte blijven van al het nieuws in Weidevenne, Kop West, Centrum en Beemster, schrijf u dan in
voor de nieuwsbrief.
